Kişisel Koruyucu Donanımların İşyerlerinde Kullanılması Hakkında Yönetmelik- yeni (02.07.2013)

İş Ekipmanlarında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği
30 Mayıs 2016
İthalat Kredileri
22 Aralık 2016

Kişisel Koruyucu Donanımların İşyerlerinde Kullanılması Hakkında Yönetmelik- yeni (02.07.2013)

2 Temmuz 2013 SALI Resmî Gazete Sayı : 28695
 
 
KİŞİSEL KORUYUCU DONANIMLARIN İŞYERLERİNDE 
KULLANILMASI HAKKINDA YÖNETMELİK 
BİRİNCİ BÖLÜM 
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar 
Amaç 
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, işyerindeki risklerin önlenmesinin veya yeterli 
derecede azaltılmasının, teknik tedbirlere dayalı toplu korunma ya da iş organizasyonu 
veya çalışma yöntemleri ile sağlanamadığı durumlarda kullanılacak kişisel koruyucu 
donanımların özellikleri, temini, kullanımı ve diğer hususlarla ilgili usul ve esasları 
belirlemektir. 
Kapsam 
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 20/6/2012 tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği 
Kanunu kapsamında yer alan işyerlerini kapsar. 
(2) Bu Yönetmelik, aşağıda belirtilen kişisel koruyucu donanımları kapsamaz. 
a) Özel olarak çalışanın sağlığını ve güvenliğini korumak üzere yapılmamış sıradan iş
elbiseleri ve üniformalar, 
b) Afet ve acil durum birimlerinin müdahale faaliyetlerinde kullandıkları ekipman, 
c) Türk Silahlı Kuvvetleri, genel kolluk kuvvetleri ve Milli İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığı gibi 
kamu düzeninin sağlanmasına yönelik kurumların faaliyetlerinde kullandıkları kişisel 
koruyucular, 
ç) Kara taşımacılığında kullanılan kişisel koruyucular, 
d) Spor ekipmanı, 
e) Nefsi müdafaayı veya caydırmayı hedefleyen ekipman, 
f) Riskleri ve istenmeyen durumları saptayan ve ikaz eden taşınabilir cihazlar. 
Dayanak 
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik; 
a) 20/6/2012 tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun 30 uncu maddesine 
dayanılarak, 
b) 30/11/1989 tarihli ve 89/656/EEC sayılı Avrupa Birliği Konsey Direktifi ve 21/12/1989 
tarihli ve 89/686/EEC sayılı Avrupa Birliği Konsey Direktifine paralel olarak, 
hazırlanmıştır. 
Tanımlar 
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen; 
a) Bakanlık: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığını, 
b) Kişisel koruyucu donanım: 29/11/2006 tarihli ve 26361 sayılı Resmî Gazete’de 
yayımlanan Kişisel Koruyucu Donanım Yönetmeliği esas alınmak üzere; 
1) Çalışanı, yürütülen işten kaynaklanan, sağlık ve güvenliği etkileyen bir veya birden fazla 
riske karşı koruyan, çalışan tarafından giyilen, takılan veya tutulan, bu amaca uygun 
olarak tasarımı yapılmış tüm alet, araç, gereç ve cihazları, 
2) Kişiyi bir veya birden fazla riske karşı korumak amacıyla üretici tarafından bir bütün 
haline getirilmiş cihaz, alet veya malzemeden oluşmuş donanımı, 
3) Belirli bir faaliyette bulunmak için korunma amacı olmaksızın taşınan veya giyilen 
donanımla birlikte kullanılan, ayrılabilir veya ayrılamaz nitelikteki koruyucu cihaz, alet 
veya malzemeyi, 
4) Kişisel koruyucu donanımın rahat ve işlevsel bir şekilde çalışması için gerekli olan ve 
sadece bu tür donanımlarla kullanılan değiştirilebilir parçalarını, 
ifade eder. 
İKİNCİ BÖLÜM 
İşverenin Yükümlülükleri 
Genel kural 
MADDE 5 – (1) Kişisel koruyucu donanım, risklerin, toplu korunmayı sağlayacak teknik 
önlemlerle veya iş organizasyonu ve çalışma yöntemleriyle önlenemediği, tam olarak 
sınırlandırılamadığı durumlarda kullanılır. Kişisel koruyucu donanım, iş kazası ya da 
meslek hastalığının önlenmesi, çalışanların sağlık ve güvenlik risklerinden korunması, 
sağlık ve güvenlik koşullarının iyileştirilmesi amacıyla kullanılır. İşveren, toplu korunma 
tedbirlerine, kişisel korunma tedbirlerine göre öncelik verir. 
Genel hükümler 
MADDE 6 – (1) Kişisel koruyucu donanımların işyerlerinde kullanımı ile ilgili olarak 
aşağıdaki hususlara uyulur; 
a) İşyerinde kullanılan kişisel koruyucu donanım, Kişisel Koruyucu Donanım Yönetmeliği 
hükümlerine uygun olarak tasarlanır ve üretilir. Tüm kişisel koruyucu donanımlar; 
1) Kendisi ek risk oluşturmadan ilgili riski önlemeye uygun olur. 
2) İşyerinde var olan koşullara uygun olur. 
3) Kullananın ergonomik gereksinimlerine ve sağlık durumuna uygun olur. 4) Gerekli ayarlamalar yapıldığında kullanana tam uyar. 
5) Kişisel Koruyucu Donanım Yönetmeliği kapsamına giren ürünlerde uygun şekilde CE 
işareti ve Türkçe kullanım kılavuzu bulundurur. 
b) Birden fazla riskin bulunduğu ve çalışanın bu risklere karşı aynı anda birden fazla kişisel 
koruyucu donanımı kullanmasını gerektiren durumlarda, bir arada kullanılmaya uygun 
olan ve bir arada kullanıldığında söz konusu risklere karşı koruyuculuğu etkilenmeyen 
kişisel koruyucu donanımlar seçilir. 
c) Kişisel koruyucu donanımların kullanım şartları ve özellikle kullanılma süreleri; riskin 
derecesi, maruziyet sıklığı, her bir çalışanın iş yaptığı yerin özellikleri ve kişisel koruyucu 
donanımın performansı dikkate alınarak belirlenir. 
ç) Tek kişi tarafından kullanılması esas olan kişisel koruyucu donanımların, zorunlu hallerde 
birden fazla kişi tarafından kullanılmasını gerektiren durumlarda, bu kullanımdan dolayı 
sağlık ve hijyen problemi doğmaması için her türlü önlem alınır. 
d) İşyerinde, her bir kişisel koruyucu donanım için, bu maddenin (a) ve (b) bentlerinde 
belirtilen hususlarla ilgili yeterli bilgi bulunur ve bu bilgilere kolayca ulaşılabilir. 
e) Kişisel koruyucu donanımlar, işveren tarafından ücretsiz verilir, imalatçı tarafından 
sağlanacak kullanım kılavuzuna uygun olarak bakım, onarım ve periyodik kontrolleri 
yapılır, ihtiyaç duyulan parçaları değiştirilir, hijyenik şartlarda muhafaza edilir ve kullanıma 
hazır bulundurulur. 
f) İşveren, kişisel koruyucu donanımları hangi risklere karşı kullanacağı konusunda çalışanı 
bilgilendirir. 
g) İşveren, kişisel koruyucu donanımların kullanımı konusunda uygulamalı olarak eğitim 
verilmesini sağlar. 
ğ) Kişisel koruyucu donanımlar, istisnai ve özel koşullar hariç, sadece amacına uygun 
olarak kullanılır. 
h) Kişisel koruyucu donanımlar çalışanların kolayca erişebilecekleri yerlerde ve yeterli 
miktarlarda bulundurulur. 
(2) Kişisel koruyucu donanımlar talimatlara uygun olarak kullanılır, bakımı ve temizliği 
yapılır. Talimatlar çalışanlar tarafından anlaşılır olmak zorundadır. 
Kişisel koruyucu donanımların değerlendirilmesi ve seçimi 
MADDE 7 – (1) İşveren, yapılacak risk değerlendirmesi sonucu alınacak iş sağlığı ve 
güvenliği tedbirleri ile kullanılması gereken kişisel koruyucu donanımı belirler. 
(2) İşyerinde kullanılacak kişisel koruyucu donanımlar aşağıda belirtilen hususlar göz 
önünde bulundurularak değerlendirilir; 
a) İşveren, kişisel koruyucu donanımları seçmeden önce, koruyucuların bu Yönetmeliğin 6 
ncı maddesinin (a) ve (b) bentlerindeki şartlara uygun olup olmadığını değerlendirir. Bu 
değerlendirme aşağıdaki hususları içerir; 
1) Diğer yöntemlerle önlenemeyen risklerin analiz ve değerlendirmesi, 
2) Kişisel Koruyucu Donanımın kendisinden kaynaklanabilecek riskler göz önünde 
bulundurularak, bu maddenin (a) bendinin (1) numaralı alt bendinde belirtilen risklere 
karşı etkili olabilecek özelliklerinin tanımlanması, 
3) Seçilecek kişisel koruyucu donanımın özellikleri ile bu maddenin (a) bendinin (2) numaralı 
alt bendine göre belirlenen özelliklerin karşılaştırılması. 
b) Kişisel koruyucu donanımın herhangi bir parçasında değişiklik yapıldığı takdirde bu 
maddenin (a) bendindeki değerlendirme yeniden yapılır. 
Kullanım kuralları 
MADDE 8 – (1) 5, 6 ve 7 nci maddelerde belirtilen koşulları sağlayan kişisel koruyucu 
donanımlar, Ek-3’te belirtilen işlerde ve benzeri işlerde, toplu korunma yöntemleri ile 
risklerin önlenemediği veya tam olarak sınırlandırılamadığı durumlarda kullanılır. Ek-1’de 
örneği verilen tabloya göre riskler değerlendirilir ve çalışanların sağlık ve güvenliği 
yönünden kişisel koruyucu donanım kullanılması gereken durumlar belirlenir. İşveren Ek-
2’de belirtilen kişisel koruyucu donanımlardan gerekli olanları sağlar. Çalışanların bu 
kişisel koruyucu donanımları uygun şekilde kullanmaları için her türlü önlemi alır. 
(2) Çalışanlar, 6331 sayılı Kanunun 19 uncu maddesine uygun olarak, iş sağlığı ve güvenliği 
ile ilgili aldıkları eğitim ve işverenin bu konudaki talimatları doğrultusunda kendilerine 
sağlanan kişisel koruyucu donanımları doğru kullanmakla, korumakla, uygun yerlerde ve 
uygun şekilde muhafaza etmekle yükümlüdür. 
(3) Çalışanlar kişisel koruyucu donanımda gördükleri herhangi bir arıza veya eksikliği 
işverene bildirirler. Arızalı bulunan kişisel koruyucu donanımlar arızalar giderilmeden ve 
gerekli kontrolleri yapılmadan kullanılmaz. Çalışanlara verilen kişisel koruyucu 
donanımlar her zaman etkili şekilde çalışır durumda olur, temizlik ve bakımı yapılır ve 
gerektiğinde yenileri ile değiştirilir. Kişisel koruyucu donanımlar her kullanımdan önce 
kontrol edilir. 
Çalışanların bilgilendirilmesi 
MADDE 9 – (1) İşveren, kişisel koruyucu donanımların kullanımı esnasında alınması 
gereken sağlık ve güvenlik önlemleri hakkında çalışanlara ve temsilcilerine bilgi verir. 
Çalışanların görüşlerinin alınması ve katılımının sağlanması 
MADDE 10 – (1) İşveren, bu Yönetmelik ve eklerinde belirtilen konularda 6331 sayılı 
Kanunun 18 inci maddesi hükümleri gereğince çalışanların veya temsilcilerinin görüşlerini 
alır ve katılımlarını sağlar. (2) İşveren, destek elemanları ile çalışan temsilcilerinin, kullanılması gereken kişisel 
koruyucu donanımların belirlenmesi konularında önceden görüşlerinin alınmasını sağlar. 
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM 
Çeşitli ve Son Hükümler 
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik 
MADDE 11 – (1) 11/2/2004 tarihli ve 25370 sayılı Resmî Gazete`de yayımlanan Kişisel 
Koruyucu Donanımların İşyerlerinde Kullanılması Hakkında Yönetmelik yürürlükten 
kaldırılmıştır. 
Yürürlük 
MADDE 12 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer. 
Yürütme 
MADDE 13 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı yürütür. 
EK: 1 
EK – 1
KİŞİSEL KORUYUCU DONANIM KULLANIMINA İLİŞKİN RİSK BELİRLEME TABLOSU ÖRNEĞİ
R İ S K L E R
F İ Z İ K S E L K İ M Y A S A L B İ Y O L O J İ K
MEKANİK TERMALELEKTRİK RADYASYON GÜRÜLTÜ
AEROSOLLARSIVILARGAZLAR- 
BUHARLAR
Yüksekten 
Düşmeler Kesikler 
Batmalar Çarpmalar 
Kesikler 
Sıyrıklar
Titreşim 
Kaymalar 
Düşmeler
Sıcaklık Alev 
Soğuk 
İyonize Olmayan 
İyonize 
Tozlar, Lifler 
Duman 
Buhar 
Sıvıya Batma 
Sıçrama 
Püskürme
Zararlı Bakteriler 
Zararlı Virüsler 
Mantarlar 
Mikrobiyolojik (Mikotik fungi)
olmayan 
Antijenler
VÜCUDUN 
KISIMLARI BAŞ
Kafatası Kulak Göz 
Solunum 
Yolu
Yüz 
Baş
(Tamamı)
ÜST 
BEDEN El